آغاز هر كار به نام خداوند
اسماى الهى
آغاز هر كار به نام خداوند
ابتداى قرآن، بلكه در آغاز همهى كتب آسمانى بوده است.
2 - حركت و توقف كشتى نوح به نام خدا بود؛ «بسم اللّه مجريها و مرسيها».
1 - «بسم اللّه الرحمن الرحيم» سرآغاز كتاب الهى است، «بسم اللّه» نه تنها در 3 - حضرت سليمان وقتى ملكهى سبا را به ايمان به خداوند فرا خواند، دعوتنامهى خود را با جملهى «بسم اللّه الرّحمن الرّحيم» براى او فرستاد.
4 - «بسم اللّه» رمز آن است كه در شروع كار نياز به دلگرمى و اميد و رحمت است و مبدأ و منشأ همهى قدرتها و اميدها و رحمتها خداست. از اين رو، بعد از كلمهى «اللّه» رحمن و رحيم به كار رفته است. پيامبر نيز رسالت خويش را با نام خدا شروع كرد؛ «اقرأ باسم ربّك ».
5 - پيامبر اكرمصلى الله عليه وآله فرمود: هر كار مهمى كه بدون نام خدا شروع شود، بىفرجام است؛ «كلّ أمر ذى بال لم يذكر فيه بسم اللّه الرّحمن الرّحيم فهو أبتر».
6 - ابن عباس مىگويد كه از علىعليه السلام پرسيدم: چرا سورهى برائت «بسم اللّه» ندارد؟ فرمود: «بسم اللّه» امان و مايهى امنيت است و در سورهى برائت امان وجود ندارد و فرمان جنگ داده شده است؛ «لأنّها أمان و برائة، نزلت بالسّيف ليس فيها أمان».
7 - امام صادقعليه السلام مىفرمايد: هرگز «بسم اللّه الرّحمن الرّحيم» را ترك نكن، گرچه بخواهى بعد از آن شعرى بخوانى؛ «لا تدع بسم اللّه الرّحمن الرّحيم و ان كان بعده شعر».
8 - امام حسن عسگرىعليه السلام مىفرمايد: گفتن بسم اللّه يارى خواستن از خداوند در جميع شئون زندگى است؛ «بسم اللّه اى أستعين على أمورى كلّها باللّه».
9 - امام باقرعليه السلام مىفرمايد: بسم اللّه نزديكترين اسم به اسم اعظم خداوند است؛ «بسم اللّه الرحمن الرحيم أقرب الى اسم اللّه الأعظم من ناظر العين الى بياضها».
عظمت و قداست نام الهى
نام الهى از چنان عظمت و قداستى برخوردار است كه اگر به هنگام ذبح حيوان ذكر شود، آن حيوان حلال، وگرنه گوشت آن حيوان حرام مىگردد. از اين رو، قرآن كريم به صورت سلب و ايجاب آن را مطرح مىكند. گاهى مىفرمايد: از آن حيوانى كه نام خدا بر آن برده نشده، نخوريد؛ «و لا تأكلوا ممّا لم يذكر اسم اللّه عليه و انّه لفسق» ، گاهى مىفرمايد: از آن حيوانى كه نام خدا بر آن برده شده، بخوريد؛ «فكلوا ممّا ذكر اسم اللّه عليه ان كنتم باياته مؤمنين».
«اللّه» جامعترين نام خداوند
هر كدام از نامهاى خدا در قرآن كريم، ناظر به برخى از صفات اوست. تنها نامى كه به تمام صفات و كمالات الهى اشاره دارد و به تعبير ديگر، جامع تمام صفات جمال و جلال است به همين دليل، ساير اسماى خداوند غالباً صفت براى كلمهى «اللّه» ذكر مىشود، مانند: «فإنّ اللّه غفور رحيم» و «فانّ اللّه سميع عليم».
معناى اللّه
«اللّه» اسم است براى ذات واجب الوجود كه مستجمع جميع صفات كمال است. اين نام بزرگ خداوند كه اختصاص به ذات خود او دارد، در سراسر قرآن كريم دو هزار و هشتصد و دوازده بار ذكر شده است.
بعضى معتقدند كه كلمهى «اللّه» اسم وضع شدهاى است و مشتق نيست، چنان كه خليل گفته است و برخى ديگر گويند كه مشتق است و در اشتقاق آن اختلاف كردهاند، بعضى آن را مشتق از «اله، يأله» مىدانند كه مصدر به معناى اسم مفعول است. «اله» يعنى «معبود» و برخى آن را مشتق از «وله» به معناى تحير و سرگردانى دانستهاند؛ يعنى عقول و انديشههاى انسانها در بارهى او متحير و سرگردان است.
ويژگى نام مقدّس اللّه
هر اسمى، جز كلمهى «اللّه» هرگاه حرفى از آن كم شود، معنايش به هم مىخورد. زيرا اگر «الف» حذف گردد، «للّه» مىشود. قرآن مىفرمايد: «للّه ملك السّموات و الأرض» و اگر «لام» اول حذف گردد، «له» مىشود. قرآن مىفرمايد: «له ما فى السّموات و الأرض». اگر «لام» دوم حذف گردد، «هو» مىشود. قرآن مىفرمايد: «و هو اللّه لا اله الاّ هو».